Home

Legerplaats Ossendrecht

11Verbindingsbataljon

Verhalen & anekdotes

La Courtine 1964

Gezocht

Laatste nieuws

Oranje-Kazerne

Leiding C-Cie okt. 1964

Updates

Verhalen La Courtine '64

Links

Donaties

Fotopagina's

Personeelslijst

Gastenboek - Reacties

La Courtine 2009

Contact

Legerplaats Ossendrecht

(in latere jaren heette deze kazerne: Koningin Wilhelmina Kazerne).


Foto: Ger Vossen.

Klik hier om de wegwijzer voor

Legerplaats Ossendrecht in PDF formaat te bekijken en te

 downloaden.

Foto's: Hans de l'Ecluse.


Klik hier om het programma tgv
25 jaar Legerplaats Ossendrecht
te bekijken en te downloaden.
Foto's: Hans de l'Ecluse.

De kazerne lag aan de Putseweg 80 in 4641VA Ossendrecht. Halverwege Ossendrecht en Putte.

 

Twee handen vol kazernes

Legerplaats Ossendrecht werd in 1952 gebouwd naar een ontwerp van twee architecten van de Genie: kolonel ingenieur J.C. Stumphius en kolonel J.H. Hoogendoorn.

In de jaren 1951-1954 werden door de Genie verspreid over Nederland met hetzelfde ontwerp een serie gelijke kazernes gebouwd. Die kazernes hadden allemaal hetzelfde wachtgebouw, bureaugebouw, kantine en eet- en sportzaal en legeringsgebouwen. En hetzelfde onderofficiers- en officiershotel, enz. Alles was hetzelfde. Er waren alleen verschillen in plaatsing van de gebouwen. Zo was Ossendrecht een opleidingskazerne en had een veel grotere exercitieplaats dan de overige kazernes. De kazernes hadden acht legeringsgebouwen.

Er zijn zes kazernes volgens dit ontwerp gebouwd:

Generaal Spoor Kazerne in Ermelo,

Luitenant-kolonel Tonnet Kazerne in 't Harde,

Generaal Winkelman Kazerne in Nunspeet,

Legerplaats Ossendrecht (de latere Koningin Wilhelmina Kazerne) in Ossendrecht,

Oranje-Kazerne in Schaarsbergen, 

Johannes Post Kazerne in Steenwijkerwold - Havelte,

En er werd een kleinere kazerne volgens hetzelfde ontwerp gebouwd:

Pontonniers Kazerne in Keizersveer. Aannemelijk is dat in deze kazerne de algemene gebouwen als kantine, cafetaria, filmzaal ook kleiner waren.

En er waren nog twee kazernes die net klaar waren, toen men met de bouw van bovenstaande kazernes begon. Die hebben een ander ontwerp, maar lijken wel sterk op bovenstaande kazernes. Het zijn:

Legerplaats de Wittenberg in Garderen - Stroe (deze was gereed in september 1951).

Generaal Majoor de Ruyter van Steveninck Kazerne in Oirschot.

 

Artillerie en Verbindingsdienst


Klik hier om de informatiegids die

we in Ossendrecht kregen in PDF formaat te bekijken en te

 downloaden.

Foto's: Frits Diks.

In Ossendrecht kreeg ongeveer 1/3 van alle Nederlandse dienstplichtigen hun basisopleiding. De rest kwam op in andere kazernes.

In de zestiger jaren was Legerplaats Ossendrecht een artillerie opleidingsdepot. Hier werden alle artillerie- en luchtdoelartillerie dienstplichtigen opgeleid. Omdat de Verbindingsdienst geen eigen opleidingsdepots had, werd de basisopleiding ondergebracht bij andere onderdelen. Het grootste deel van de rekruten van de Verbindingsdienst kreeg in Ossendrecht een artillerie basisopleiding. De overige rekruten van de Verbindingsdienst kwamen op in de Generaal de Bons Kazerne in Grave.

In Ossendrecht konden per lichting ongeveer 2500-3000 dienstplichtigen worden opgeleid. Jaarlijks dus rond de 15.000 man. Ongeveer 20% hiervan bestond uit de mannen van de Verbindingsdienst.

 

Centrum voor Vredesoperaties

Van meneer van Leeuwen uit Den Haag (bedankt meneer van Leeuwen!) kreeg ik een heel pakket met kranten en knipsels over Legerplaats Ossendrecht. Van Leeuwen heeft zelf van 1956 tot 1958 op deze kazerne in de gebouwen D, F en B zijn dienstplicht vervuld. Hij vertelde verder niets over zich zelf, maar je kunt afleiden dat hij vermoedelijk een dienstplichtige wachtmeester instructeur was bij de Artillerie. De spullen die hij toestuurde stonden barstensvol informatie over Legerplaats Ossendrecht c.q. de Koningin Wilhelmina Kazerne (KWK).

In de jaren tachtig werd het aantal rekruten minder en werd op Legerplaats Ossendrecht (de KWK) het Centrum voor Vredesoperaties (CVV) gevestigd. Vanaf toen vonden hier de opleidingen voor de internationale missies plaats. Zoals de uitzendingen naar Libanon (UNIFIL) en Joegoslavië (UNPROFOR).

Midden jaren negentig verloor de kazerne ook deze functie. De gebouwen waren inmiddels aangepast aan de eisen van de tijd en eind 1997 werd er een asielzoekerscentrum in gevestigd. Er werden ruim 450 asielzoekers in ondergebracht. Die sliepen in de 11 gebouwen die voor bewoning geschikt waren gemaakt waarschijnlijk een stuk comfortabeler dan wij. Wij moesten met ruim 400 man één gebouw delen! De asielzoekers bleven daar tot eind 2003.

 

Politieopleidingscentrum

Nadat de asielzoekers waren vertrokken, kwam het complex in handen van de politie. Het achterste deel van de kazerne is nu een politie-opleidingscentrum. De manschappenkantine en de bioscoop zijn gesloopt, evenals meerdere oudere gebouwen. De politie heeft er een aantal nieuwe gebouwen neergezet. Op een gedeelte van het terrein worden speciale trainingen gehouden voor de mobiele eenheid. Er staat zelfs een complete NS trein waarmee men oefeningen kan houden. Voor het geval er weer eens een trein gekaapt wordt. Ook de schietbanen zijn in gebruik bij de politie en bij gunstige windrichting weet men tot ver in de omtrek dat ook de politiemensen hun vaardigheden bijhouden. Om die reden is het terrein niet toegankelijk.

Maar het grootste deel van de gebouwen wordt niet gebruikt en deze raken steeds meer vervallen.

 

Gekraakt!


Klik hier om de plattegrond 1994

van de KWK in PDF formaat te

 bekijken.

Dat de gebouwen geschikt zijn voor bewoning, maar al enige jaren ongebruikt waren, was ook de kraakbeweging niet ontgaan. Die zijn altijd op zoek naar een geschikt ongebruikt pandje om te kraken. Meestal denken we dan aan een woonhuis. Maar in de nacht van vrijdag 19 op zaterdag 20 juni 2009 schreven die jongens toch geschiedenis door zo maar even een hele kazerne te kraken! Een groep van tussen de veertig en vijftig mensen knipten een gat in de omheining. Gewapend met de nodige wetteksten over legaal gebruik van leegstaande woonruimtes, namen zij de gebouwen weer in gebruik. Ze waren voorzien van een stroomaggregaat en de nodige proviand. De groep, die zich de Vrijbuiters noemde, zag in de kazerne een ideale culturele omgeving voor kunstenaars en graffiti artiesten. Toch gek, dat wij die mogelijkheden niet zagen in die twee maanden dat wij er zelf zaten. Dit even terzijde.

 

De burgemeester van Woensdrecht, waar Ossendrecht onder valt, was het niet met de krakers eens en vond dat er sprake was van een onveilige situatie. Dat zal wel niet aan de huisvesting hebben gelegen (anders hadden ze er geen soldaten en asielzoekers moeten onderbrengen), maar aan de schiet- en andere oefeningen van de politieschool op het terrein. En daar wil je geen pottenkijkers bij hebben.

De Marechaussee en de mobiele eenheid, die toch al aan het oefenen was op het terrein, kwamen er aan te pas. En na wat vriendelijk aandringen en overleg over en weer vertrokken de krakers na een weekje weer.

Het gat in de omheining werd zorgvuldig gedicht en voor de poort werd een stel betonblokken gezet. Zelfs voor mensen die niet kunnen lezen moet het nu duidelijk zijn: de KWK is "Verboden Toegang volgens art. 461 WvS".

De kazerne ligt aan de Putseweg 80. Op de poort zit een brievenbus met het nummer 80-I. Deze is van een antikraak bewoner. Die woont in het enige gebouw dat nog wél wordt onderhouden. De antikraakbewoner moet eventuele krakers op een afstand houden. Maar hij lag kennelijk te slapen in die nacht van 19 op 20 juni 2009.

Volgens de Woensdrechtse Bode van 1 juni 2011 zou er op een deel van het complex een monumentale status rusten. Daar heb ik, om verschillende redenen, mijn twijfels over. Ten eerste zou het dan om een uniek monument moeten gaan. Maar er zijn maar liefst zeven van die kazernes gebouwd. Dus zo uniek is Ossendrecht als complex niet. Bovendien zijn er al de nodige gebouwen afgebroken. En ik heb het ook niet op de lijst van Brabantse monumenten kunnen vinden.

 

Alleen het officiershotel is nu nog in gebruik als een dependance van de stichting Palier uit Den Haag. Die gebruikt het hotel als een verpleeginrichting voor forensische en intensive zorg aan ex-drugsverslaafden. Al jaren zoekt men naar een bestemming voor het complex. Maar ja, wie wil er naast een schietbaan of een dergelijk hotel wonen?

 


Krakers op het dak van één van de gebouwen.
Foto: BN de Stem.


Kijkje in één van de gekraakte gebouwen, die voordien door asielzoekers
 werden bewoond. Kijk eens hoe kleurig die wanden nu zijn
in vergelijking met onze tijd.  Foto: BN de Stem.


21 maart 2011. Het bord staat er nog wel, maar je kunt er niet

meer in. Foto: Kees Blokker.
 

 

 


21 maart 2011. Naambord bij de ingang. Teloorgang van een

roemruchte kazerne. Let op de geknakte vlaggenmast in het

midden, net achter het hek. Foto: Kees Blokker.

 

De natuur neemt terug

Direct nadat het complex gesloten werd nam de natuur het in haar bezit. De gebouwen die er nog staan, zijn overwoekerd met grassen en mossen. Op het terrein, tussen gaten in het asfalt en de tegels, zijn bomen gaan groeien. Ze ontnemen nu volledig het zicht op de leegstaande gebouwen. Alleen het vervallen wachtgebouw direct vooraan bij de ingang is nog zichtbaar. De gebouwen zijn er nog wel, maar niet meer zichtbaar en volkomen vervallen en overwoekerd.

 


21 maart 2011. Volkomen vervallen wachtgebouw bij de ingang.
 


Het terrein is volledig overwoekerd. De gebouwen zijn

nauwelijks nog zichtbaar vanaf de weg.


21 maart 2011. De ingang naar het officiershotel, dat nu in

gebruik is bij de stichting Palier uit Den Haag.


Het officiershotel is alleen nog in gebruik voor zorg aan

ex-drugsverslaafden. Foto's: Kees Blokker.

 

Klik hier voor een fotopagina van Hans de l'Ecluse van de toestand van Lgp Ossendrecht op 1 juli 2012.

 

Klik hier voor meer foto's van Mark Hooghiemstra van de KWK.

 

 

Het KMT en het PMT van Ossendrecht


Ca. 1963. Interieur van het KMT aan de Putseweg 60,  4641 SL Ossendrecht. Foto: Ger Vossen.

 

Oorlogsmuseum Ossendrecht

Het KMT (Katholiek Militair Tehuis) lag aan de Putseweg 60, vlak naast Legerplaats Ossendrecht. Daarachter, in de bossen, lag het PMT. Dit PMT is inmiddels afgebroken en bestaat dus niet meer.

Na de sluiting van Legerplaats Ossendrecht, kwam het KMT in particuliere handen. Sinds ongeveer zeven jaar is het in het bezit van Jan en Janneke de Jonge. Jan de Jonge is sinds zijn jonge jaren verzamelaar van militaire spullen uit de Tweede Wereldoorlog. Hij heeft een enorme collectie. Vooral spullen die te maken hadden met de grote slag bij Serooskerke aan het einde van WO II. De familie de Jonge heeft het voormalige KMT met deze spullen ingericht tot museum over de Tweede Wereldoorlog in Zeeland en West-Brabant. Het museum is alleen open op afspraak. Je vindt meer informatie over het museum op hun website: http://www.oorlogsmuseumossendrecht.nl/

 


21 maart 2011. Het voormalige KMT is nu het
Oorlogsmuseum Ossendrecht.


Janneke de Jonge als gids in het Oorlogsmuseum
Ossendrecht. Foto's: Kees Blokker.


Een deel van de enorme collectie.


Zelfs een complete bunker maakt deel uit van de collectie.


Plattegrond Legerplaats Ossendrecht. Bron: Kadaster.

Kees Blokker, Voerendaal, 22 maart 2011. Met bijdragen van BN de Stem, Wim Bos, Hans de l'Ecluse, het Kadaster, meneer van Leeuwen, Frank Oosterboer, Ger Vossen.

Het copyright van de foto's en artikelen op deze site berust bij de eigenaar van de betreffende foto of het artikel of bij de oorspronkelijke maker van de foto of het artikel. Merken en Merknamen worden alleen vermeld ter identificatie van het product en zijn eigendom van de betreffende eigenaar van dat Merk of die Merknaam. Mocht u menen zekere rechten te kunnen doen gelden, neem dan even contact met mij op.